Mutfak enflasyonunda küresel alarm: FAO Gıda Fiyat Endeksi, Şubat ayında %0,9 artarak 125,3 puana yükseldi. Tahıl, et ve bitkisel yağ fiyatlarındaki tırmanış endeksi yukarı çekerken; şeker ve süt ürünleri, genel trendin aksine düşüş göstererek artışı sınırladı.
Küresel gıda piyasalarında nefes aldıran düşüş trendi Şubat ayı itibarıyla noktalandı. FAO raporuna göre, özellikle stratejik ürünlerdeki arz endişeleri ve lojistik maliyetler, fiyat endeksini yeniden 125 puan bandının üzerine taşıdı. Bu yükseliş, temel gıda maddelerine erişim maliyetlerinin önümüzdeki aylarda da baskı altında kalabileceği sinyalini veriyor.
Şubat ayının zam şampiyonu %3,3 artışla bitkisel yağlar oldu. Özellikle Güneydoğu Asya’daki palm yağı üretiminin düşmesi ve ABD’nin biyoyakıt politikaları, bitkisel yağ endeksini Haziran 2022’den bu yana en yüksek seviyesine taşıdı. Eğer kızartmalık yağ fiyatlarında bir hareketlilik seziyorsanız, sebebi bu küresel dalgalanma.
Ekmek ve un fiyatlarını belirleyen tahıl endeksi de boş durmadı. Avrupa ve ABD’yi vuran don riski ile Karadeniz bölgesindeki lojistik tıkanıklıklar, buğday fiyatlarını %1,1 yukarı çekti. Pirinçte ise özellikle lüks segment (Basmati ve Japonica) türlerine olan güçlü talep fiyatları diri tutmaya devam ediyor.
Et fiyatları genel olarak %0,8 yükselirken, koyun eti tüm zamanların en yüksek fiyat seviyesine ulaştı. Çin ve ABD’nin sığır etine olan iştahı da fiyat etiketlerini etkileyen bir diğer unsur oldu.
Ancak her şey pahalanmıyor! Tatlı bir haber olarak; şeker fiyatları ABD’deki rekor üretim beklentisiyle %4,1 düşerek son 6 yılın en düşük seviyesine geriledi. Süt ürünlerinde ise Avrupa’daki peynir bolluğu fiyatları %1,2 aşağı çekti.
Kısa vadeli artışlara rağmen FAO’nun uzun vadeli öngörüsü oldukça iyimser. 2025 yılı için küresel tahıl üretimi tahmini 3 milyar 29 milyon tona çıkarılarak yeni bir rekor beklentisi paylaşıldı. Bu da önümüzdeki dönemde stokların artacağı ve arzın güvenli seviyelerde kalacağı anlamına geliyor.
Editör: Dilara Keskin
